สารละลายเคมี คุณสมบัติ ประเภท และตัวอย่างที่ควรรู้ไว้

สารละลายเคมี คือ การผสมกันของสารเคมี 2 ชนิดขึ้นไป ประกอบไปด้วยตัวทำละลาย (Solvent) ซึ่งเป็นสารปริมาณมากสุดหรืออยู่ในสถานะเดียวกับสารละลาย และตัวถูกละลาย (Solute) สารที่ปริมาณน้อยกว่าแต่กระจายตัวอยู่ทั่วตัวทำละลายเกิดการรวมตัวกัน อย่างไรก็ตามบทความนี้อยากพาทุกคนไปทำความเข้าใจเกี่ยวกับคุณสมบัติ ประเภท และตัวอย่างของสารละลายดังกล่าวเพื่อใช้เป็นแนวทางเบื้องต้นสำหรับเรียนวิชาเคมีให้สนุกมากขึ้นกว่าเดิม

คุณสมบัติสำคัญของสารละลายเคมี

• เป็นเนื้อเดียวกัน ปกติแล้วสารละลายจะมีส่วนประกอบที่กระจายตัวแบบสม่ำเสมอในระดับโมเลกุล
• ขนาดอนุภาค อนุภาคของตัวถูกละลายในสารละลายมักมีเส้นผ่านศูนย์กลางไม่เกิน 1 นาโนเมตร
• ความโปร่งใส สารละลายแทบทั้งหมดจะมีความโปร่งใส แสงจึงสามารถผ่านได้โดยไม่เกิดการกระเจิง
• สถานะเชิงกายภาพ สารละลายสามารถพบเจอได้ในด้านกายภาพจากทั้ง 3 สถานะ ไม่ว่าจะเป็นของแข็ง ของเหลว และแก๊ส
• ความเสถียร ปกติแล้วสารละลายจะมีความเสถียรมากและไม่แยกตัวออกจากกันตามธรรมชาติหากไม่ได้มีการรบกวนใด ๆ เกิดขึ้น

ประเภทของสารละลายเคมี

สารละลายเคมีสามารถแบ่งออกได้หลายประเภทขึ้นอยู่กับสถานะของตัวทำละลายและตัวถูกละลาย รวมถึงพื้นฐานทางปฏิกิริยาระหว่างตัวทำละลายและตัวถูกละลายด้วย ซึ่งแบ่งออกได้ ดังนี้

1. สารละลายของแข็ง

สารที่มีการผสมตั้งแต่ 2 ชนิดขึ้นไป เป็นสารเนื้อเดียวกัน ทั้งตัวทำละลายและตัวถูกละลายมีสถานะเป็นของแข็ง เช่น

• ทองแดงผสมสังกะสี ออกมาเป็นทองเหลือง
• ทองแดงผสมทองคำ ออกมาเป็นนาก
• เหล็กผสมโครเมียม และนิกเกิล ออกมาเป็น เหล็กล้า

2. สารละลายของเหลว

จะมีตัวทำละลายที่เป็นของเหลวส่งผลให้ตัวถูกละลายกลายเป็นของเหลว หรือละลายตัวตามไปด้วย เช่น

• โซเดียมคลอไรด์ละลายในน้ำ ออกมาเป็นน้ำเกลือ
• คาร์บอนไดออกไซด์ละลายในน้ำ ออกมาเป็นน้ำอัดลม
• เอทานอลละลายในน้ำ ออกมาเป็นเครื่องดื่มแอลกอฮอล์
• กรดอะซิติกละลายในน้ำ ออกมาเป็นน้ำส้มสายชู
• น้ำตาลละลายในน้ำ ออกมาเป็นน้ำเชื่อม

3. สารละลายแก๊ส

จะมีตัวทำละลายที่เป็นแก๊สส่งผลให้ตัวถูกละลายกลายเป็นแก๊ส ซึ่งแก๊สก็มาจากอากาศโดยรอบที่ทุกคนรู้จักกันดี เช่น ออกซิเจน คาร์บอนไดออกไซด์ ไนโตรเจน ตัวอย่างของสารละลายประเภทนี้ เช่น

• แก๊สออกซิเจน ไนโตรเจน และคาร์บอนไดออกไซด์ผสมกัน ออกมาเป็นอากาศ
• แก๊สโพรเพน และแก๊สบิวเทนผสมกัน ออกมาเป็นแก๊สหุงต้ม

4. สารละลายอิ่มตัวยิ่งยวด

เกิดขึ้นเมื่อเมื่อตัวถูกทำละลายที่สามารถละลายได้ในอุณหภูมิที่กำหนดมากกว่าตัวทำละลาย สารประเภทนี้จะไม่เสถียรและหากตัวละลายส่วนเกินถูกรบกวนเล็กน้อยก็มักตกตะกอน

เรื่องของสารละลายเคมีเป็นอีกความน่าสนใจสำหรับการเรียนเคมีที่อยากให้ทุกคนได้ศึกษาเบื้องต้นไว้ ส่วนใครที่มีเป้าหมายอยากสอบ สอวน. เคมี หรือเรียนต่อในด้านเคมีและกำลังมองหาคอร์สเรียนดี ๆ ที่ช่วยเพิ่มทักษะ ความรู้ และศักยภาพของตนเอง คอร์สเรียนเคมีกับครูปีโป้ คืออีกคำตอบ เรียนสนุก เข้าใจง่าย ได้ผลลัพธ์ครบถ้วน